Hợp tác quốc tế thúc đẩy thị trường chứng khoán phát triển mạnh mẽ

20:40 | 27/11/2021

(HQ Online) - Trong sự lớn mạnh của thị trường chứng khoán 25 năm qua, hợp tác quốc tế trên thị trường chứng khoán đã giúp xây dựng khung pháp lý và cơ sở hạ tầng cho thị trường, đa dạng của các sản phẩm dịch vụ, đào tạo cho nhân lực ngành chứng khoán, tạo sức hấp dẫn đối với nhà đầu tư nước ngoài nhằm khơi thông các dòng vốn đầu tư gián tiếp, thúc đẩy sự phát triển của thị trường vốn trong nước.

Thị trường chứng khoán phát triển mạnh mẽ, trở thành kênh huy động vốn quan trọng cho nền kinh tế
Hoạt động quản lý quỹ đóng góp lớn cho phát triển thị trường chứng khoán
Hợp tác quốc tế thúc đẩy thị trường chứng khoán phát triển mạnh mẽ
UBCKNN tham dự hội nghị thường niên IOSCO lần thứ 38 (năm 2013).

Tận dụng ưu thế về chuyên môn, kinh nghiệm của chuyên gia quốc tế

Vụ Hợp tác quốc tế (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) cho biết, ngay từ những ngày đầu thành lập (giai đoạn 1997-2000), UBCKNN đã tranh thủ, tận dụng sự giúp đỡ của các chuyên gia quốc tế từ các nước có trình độ thị trường phát triển như Nhật Bản, Hàn Quốc, Thái Lan, Hoa Kỳ để nghiên cứu, xây dựng khung pháp lý và cơ sở hạ tầng cho thị trường hoạt động.

Bước sang giai đoạn 2000-2010, UBCKNN tập trung nguồn lực để xây dựng hành lang pháp lý đồng bộ, đảm bảo TTCK được vận hành trên cơ sở an toàn, hiệu quả và minh bạch. Quá trình này có sự đóng góp công sức, tư vấn không nhỏ của các chuyên gia quốc tế.

Từ 2010 đến nay, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của thị trường, sự đa dạng của các sản phẩm dịch vụ được cung cấp, hoạt động hợp tác quốc tế của UBCKNN cũng không ngừng được triển khai và mở rộng với các cơ quan quản lý các nước như Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA), Cơ quan Giám sát Tài chính Hàn Quốc (FSS), Cơ quan Dịch vụ Tài chính Nhật Bản (JFSA), Cơ quan hợp tác phát triển Luxembourg, Tổ chức Hợp tác Kỹ thuật Đức (GIZ).

Việc hợp tác nhằm tận dụng ưu thế về chuyên môn kinh nghiệm phát triển thị trường của đối tác nhằm thu hút nguồn tài trợ, hỗ trợ và tư vấn của quốc tế cho TTCK Việt Nam, qua đó hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin phục vụ công tác quản lý, giám sát của mình trên TTCK theo hướng hiện đại hóa, trong đó có hệ thống công bố thông tin (IDS) giúp giảm thiểu thủ tục hành chính cho doanh nghiệp, và hệ thống giám sát thị trường (MSS) sử dụng bộ tiêu chí cảnh báo cho việc tự động hóa các cảnh báo giám sát thị trường đối với các giao dịch chứng khoán.

Việc hợp tác cũng nhằm đào tạo cho nhân lực ngành chứng khoán, cập nhật những nội dung kiến thức về các xu hướng hiện hành như fintech, tài chính xanh… hướng tới xây dựng một TTCK phát triển hiện đại, công khai, minh bạch và bảo vệ hiệu quả nhà đầu tư.

Thúc đẩy sự phát triển của thị trường vốn trong nước

Cùng với hợp tác song phương, hợp tác quốc tế đa phương được UBCKNN tích cực đẩy mạnh, thông qua việc chủ động tham gia và hội nhập vào các cơ chế hợp tác khu vực và toàn cầu.

Sự kiện ghi dấu mốc quan trọng thể hiện vị thế và trách nhiệm của Việt Nam là việc UBCKNN trở thành thành viên đầy đủ của Phụ lục A Biên bản Ghi nhớ Hợp tác đa phương của Tổ chức Quốc tế các Ủy ban Chứng khoán (MMoU IOSCO) năm 2013.

Hợp tác quốc tế thúc đẩy thị trường chứng khoán phát triển mạnh mẽ
Chủ tịch UBCKNN chủ trì Hội nghị Chủ tịch Diễn đàn thị trường vốn ASEAN (ACMF) lần thứ 33 (năm 2021)

Bên cạnh đó, UBCKNN đã ký Biên bản Ghi nhớ (MOU) với 26/31 cơ quan quản lý thị trường vốn thuộc EU (Liên minh châu Âu) và EEA (Khu vực Kinh tế châu Âu), gọi tắt là MOU ESMA. Đây là Biên bản ghi nhớ quan trọng về tư vấn, hợp tác và trao đổi thông tin trong việc giám sát các công ty quản lý quỹ và quỹ đầu tư với các cơ quan quản lý thị trường vốn thuộc EU và EEA.

Ở cấp độ khu vực, UBCKNN cho biết đã tích cực tham gia các hoạt động của ASEAN, đặc biệt là Diễn đàn Thị trường Vốn ASEAN (ACMF) và các sáng kiến hợp tác trong ASEAN là hai trong số nhiều khung khổ hợp tác khu vực và toàn cầu mà cơ quan quản lý TTCK Việt Nam đã và đang tích cực tham gia và đóng góp hiệu quả.

Có thể nói, hoạt động hợp tác đa phương trong những năm qua đã hỗ trợ không nhỏ cho UBCKNN trong công tác xây dựng khung pháp lý, sản phẩm và dịch vụ trên thị trường, đào tạo và nâng cao năng lực cho cơ quan quản lý và thành viên thị trường.

Nhiều văn bản mới đã ra đời đáp ứng nhu cầu phát triển của thị trường và phù hợp với thông lệ quốc tế như văn bản hướng dẫn hoạt động các loại hình quỹ trên TTCK, thị trường chứng khoán phái sinh, điều chỉnh các dịch vụ do các tổ chức trung gian cung cấp, ban hành Bộ Quy tắc về quản trị công ty… góp phần hoàn thiện hành lang pháp lý và mang lại động lực cho sự phát triển bền vững của thị trường.

Về hội nhập kinh tế quốc tế, ngành chứng khoán đã tham gia tích cực, hiệu quả vào quá trình đàm phán và thực thi các các thỏa thuận hội nhập quốc tế, từ hiệp định nền tảng như các cam kết tự do hóa thương mại của Việt Nam trong WTO năm 2007 đến bước tiến xa hơn là các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới được ký kết gần đây như CPTPP năm 2018, EVFTA năm 2020, hay RCEP sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2022.

“Việc thực hiện các cam kết mở cửa thị trường dịch vụ tài chính, đặc biệt trong lĩnh vực chứng khoán đã giúp khơi thông các dòng vốn đầu tư gián tiếp, thúc đẩy sự phát triển của thị trường vốn trong nước"” UBCKNN cho biết.

Sức hấp dẫn đối với nhà đầu tư nước ngoài

Về hoạt động xúc tiến đầu tư gián tiếp thu hút luồng vốn ngoại, các hoạt động quảng bá và kêu gọi đầu tư nước ngoài vào Việt Nam, trong đó có việc tổ chức những hoạt động xúc tiến đầu tư gián tiếp hiệu quả tại các thị trường trọng điểm ở nước ngoài như Hoa Kỳ, Anh, Nhật Bản, Hàn Quốc đã được UBCKNN tích cực đẩy mạnh trong suốt thời gian qua, giúp tạo ra kênh thông tin chính thức quảng bá về thị trường vốn Việt Nam với các doanh nghiệp và cộng đồng đầu tư quốc tế, đưa TTCK Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư nước ngoài.

Trong bối cảnh các nền kinh tế trên thế giới bị ảnh hưởng nặng nề bởi tác động của Covid-19, các chỉ số trên TTCK Việt Nam thời gian qua vẫn cho thấy sức hấp dẫn của thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài.

Mức vốn hóa thị trường tại thời điểm 30/9/2021 đạt 6.861 nghìn tỷ đồng, tương đương 109% GDP, duy trì mức tăng so với con số 5.294 nghìn tỷ đồng tại thời điểm kết thúc năm 2020.

Số lượng tài khoản của các cá nhân và tổ chức nước ngoài trên TTCK Việt Nam đến tháng 9/2021 đạt hơn 38 nghìn tài khoản, ghi nhận mức tăng 34,7% so với cùng kỳ năm trước.

Đóng cửa phiên giao dịch cuối tháng 10/2021, chỉ số VNIndex thiết lập đỉnh lịch sử mới với 1.444,27 điểm, cao nhất trong 21 năm qua, tăng 30,84% so với đầu năm. Thị trường đang được kỳ vọng sẽ lập các đỉnh cao mới khi dòng tiền vẫn tiếp tục gia tăng, trong đó có sự quay trở lại mua ròng của khối ngoại, cho thấy sức hấp dẫn của thị trường cũng như sự quan tâm của nhà đầu tư nước ngoài đối với tiềm năng của TTCK Việt Nam.

Hợp tác quốc tế thúc đẩy thị trường chứng khoán phát triển mạnh mẽ
Hội nghị xúc tiến đầu tư gián tiếp tại Nhật Bản (năm 2014)

Để đạt được mục tiêu về hội nhập quốc tế, UBCKNN đã đưa ra hàng loạt giải pháp hỗ trợ thị trường, đặc biệt là các giải pháp nhằm thu hút dòng vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài, như quy định về tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài, cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính cho nhà đầu tư nước ngoài, rút ngắn chu kỳ thanh toán từ T+3 xuống T+2, gắn cổ phần hóa và đại chúng hóa với niêm yết/đăng ký giao dịch trên SGDCK...

Trong thời gian tới, UBCKNN cũng xác định tiếp tục thực hiện mở cửa và hội nhập TTCK, liên kết với các thị trường khu vực và thế giới phù hợp với các cam kết, nguyên tắc, chuẩn mực, thông lệ quốc tế và điều kiện thực tiễn của Việt Nam; hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách quản lý nhằm tăng cường thu hút và khai thác nguồn vốn nước ngoài hiệu quả, phù hợp với yêu cầu phát triển đất nước trong từng giai đoạn.

Hoài Anh