Đưa quản lý thuế hộ kinh doanh vào "khuôn khổ"

15:43 | 09/05/2021

(HQ Online) - Để chống thất thu thuế đối với các hộ kinh doanh, đặc biệt là các hộ quy mô lớn, tới đây việc quản lý thuế các hộ này sẽ được đưa vào "khuôn khổ" giúp cơ quan Thuế kiểm soát chặt chẽ, tránh tình trạng thất thoát và không minh bạch.

Mở rộng quản lý hộ kinh doanh bằng bản đồ số
Quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh được điều chỉnh theo hướng nào?
Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh sẽ có hướng dẫn quản lý thuế mới
Đưa quản lý thuế hộ kinh doanh vào
Tới đây hộ kinh doanh lớn sẽ phải kê khai, nộp thuế điện tử. Ảnh: Thuỳ Linh

Tăng trách nhiệm của hộ kinh doanh lớn

Từ trước đến nay, số thu từ hộ kinh doanh được ngành Thuế đánh giá vẫn còn khá thấp so với quy mô phát triển của nhóm này. Chính vì vậy, tại dự thảo Thông tư hướng dẫn thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, Bộ Tài chính có những quy định riêng về quản lý thuế đối với hộ kinh doanh quy mô lớn.

Theo Tổng cục Thuế, việc sửa đổi, bổ sung một số nội dung thông tư quản lý thuế nhằm tháo gỡ các vướng mắc trong công tác quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trong thời gian qua, đồng thời, các quy định này mở rộng cơ sở thuế đối với một số lĩnh vực kinh doanh của cá nhân mà từ trước đến nay chưa có quy định để điều chỉnh thu thuế phù hợp, đảm bảo công bằng với các đối tượng kinh doanh khác.

Theo quy định của dự thảo, trong thời gian tới, ngành Thuế sẽ đẩy mạnh việc khai, nộp thuế điện tử đối với hộ kinh doanh, trước tiên là đối với các hộ nộp thuế theo phương pháp kê khai và tiến tới thực hiện khai, nộp thuế điện tử với cả hộ khoán. Các hộ kinh doanh có quy mô lớn sẽ phải thực hiện sổ sách kế toán, hóa đơn, chứng từ như một doanh nghiệp siêu nhỏ, nhưng ở mức đơn giản hơn.

Để quản lý hộ kinh doanh lớn, Bộ Tài chính đề xuất các hộ này có thể kê khai thuế theo tháng hoặc quý và không phải quyết toán thuế. Hộ kinh doanh quy mô lớn nộp thuế theo tỷ lệ thuế suất trên doanh thu theo từng nhóm ngành nghề hoạt động sản xuất, kinh doanh, không tính thuế theo doanh thu trừ chi phí nên thực hiện chế độ sổ kế toán đơn giản, chỉ gồm 4 loại sổ (sổ theo dõi doanh thu, theo dõi tiền lương, theo dõi các chi phí quản lý và sổ theo dõi dịch vụ mua vào) và không phải lập báo cáo tài chính. Khi thực hiện khai thuế tháng hoặc quý thì nộp kèm theo Bảng kê hoạt động kinh doanh và không phải quyết toán thuế.

Như vậy, sẽ giảm thiểu thủ tục hành chính cho người nộp thuế, đồng thời cơ quan Thuế cũng có đầy đủ thông tin để quản lý thuế theo cơ chế rủi ro. Trường hợp hộ kinh doanh không đáp ứng tiêu chí hộ quy mô lớn nhưng có nhu cầu sử dụng hóa đơn thì được khuyến khích sử dụng hóa đơn và phải thực hiện chế độ kế toán, nộp thuế theo phương pháp kê khai.

Hộ kinh doanh lớn phải sử dụng hóa đơn điện tử

Tại dự thảo Thông tư, Bộ Tài chính quy định các hộ kinh doanh lớn sẽ phải thực hiện hóa đơn điện tử khi cơ quan Thuế áp dụng hóa đơn điện tử trên toàn quốc. Theo Tổng cục Thuế, việc này nhằm quản lý chặt chẽ những hộ lớn sử dụng hóa đơn giá trị gia tăng, tránh buôn bán hóa đơn giá trị gia tăng để hợp thức hóa đầu vào cho doanh nghiệp. Bởi lẽ, theo quy định lâu nay là các hộ kinh doanh sử dụng hóa đơn áp dụng thuế khoán, không phải lưu giữ sổ sách kế toán, chứng minh đầu vào, kê khai với cơ quan Thuế, trong khi đó họ vẫn xuất hóa đơn giá trị gia tăng bình thường. Vì vậy, một số hộ kinh doanh lợi dụng việc này để buôn bán hóa đơn giá trị gia tăng mặc dù không có hoạt động sản xuất kinh doanh.

Dự thảo Thông tư quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh cũng hướng dẫn, những hộ không có địa điểm kinh doanh cố định, kinh doanh không thường xuyên thì nộp thuế theo từng lần phát sinh và hộ khoán sử dụng hóa đơn cấp, bán lẻ theo từng lần phát sinh, khai, nộp thuế trước khi được cấp hóa đơn lẻ thì không bắt buộc phải thực hiện chế độ kế toán nhưng phải thực hiện việc lưu trữ hóa đơn, chứng từ, tài liệu có liên quan để chứng minh hàng hóa hợp pháp kèm theo hồ sơ khai thuế theo từng lần phát sinh cấp, bán hóa đơn lẻ.

Thực tế cho thấy, hiện nay, có không ít những hộ kinh doanh lớn có doanh thu và quy mô không thua kém gì một doanh nghiệp nhỏ. Tuy nhiên nếu những hộ này vẫn tiếp tục nộp thuế khoán như những hộ kinh doanh nhỏ thì sẽ không công bằng. Do vậy, nhiều chuyên gia nhận định những quy định trong dự thảo Thông tư hướng dẫn thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh là hoàn hoàn phù hợp với bối cảnh hiện nay. Đây cũng sẽ là một biện pháp hữu hiệu để thúc đẩy các hộ lên doanh nghiệp.

Thùy Linh